Sterole roślinne – jako pogromcy cholesterolu

21.04.2016

Sterole roślinne - gdzie ich szukać

Powszechnie wiadomo, że podwyższony poziom cholesterolu we krwi przyczynia się do choroby wieńcowej, zawału serca, hipercholesterolemii, czy miażdżycy naczyń krwionośnych. Na szczęście bardzo łatwo można go obniżyć bez konieczności stosowania lekarstw.

Z pomocą przychodzą nam sterole roślinne, które hamują wchłanianie cholesterolu. Czym one są, jakie mają działanie i kto powinien je stosować?

Co to są sterole roślinne?

Sterole roślinne, zwane inaczej fitosterolami to podstawowe składniki błon komórkowych organizmów roślinnych. Ich cząsteczka przypomina swoją budową cząsteczkę cholesterolu, dlatego też stosowane ich w odpowiedniej dawce mogą przyczynić się do obniżenia cholesterolu we krwi.

Korzyści stosowania steroli roślinnych

Jak wykazują badania sterole roślinne obniżają stężenie cholesterolu całkowitego oraz tzw. „złego cholesterolu” LDL poprzez częściowe hamowanie wchłaniania się go w jelitach.

Dowiedziono, że spożywanie 1,5–3 g steroli roślinnych lub stanoli (uwodornione sterole) roślinnych dziennie obniża stężenie „złego cholesterolu” LDL o 7–12,5 proc.

Gdzie występują sterole roślinne? 

Głównym źródłem fitosteroli są oleje roślinne, takie jak: słonecznikowy, rzepakowy, ryżowy, kukurydziany, sojowy i sezamowy. Można je także znaleźć w ziarnach soi, ryżu, drzewie sosny, kiełkach pszenicznych, sojowych i kukurydzianych, orzechach, płatkach zbożowych i warzywach strączkowych.

Obok źródeł naturalnych, zaczęto także wykorzystywać je do produkcji tzw. żywności funkcjonalnej, poprawiającej stan naszego zdrowia. W związkuz czym, sterole stosuję się jako dodatki do produktów spożywczych takich jak: margaryny, jogurty, pieczywo, serów dojrzewających, mleka i soków.

Komu polecane są fitosterole?

Spożywanie steroli roślinnych polecane jest osobom z podwyższonym poziomem cholesterolu i hipercholesterolemią. Należy jednak pamiętać, że samo spożycie fitosteroli nie rozwiąże problemu. W walce z wysokim cholesterolem niezbędne jest ograniczenie nasyconych tłuszczów zwierzęcych na rzecz niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych pochodzących ze źródeł roślinnych, zwiększenie spożycia błonnika znajdującego się w produktach pełnoziarnistych i w warzywach  oraz zwiększenie aktywności fizycznej.

Jakie jest dzienne zapotrzebowanie na fitosterole?

Fitosterole jak każda inna substancja aktywna, nie powinny być spożywane w nadmiarze. Sugerowana dawka to nie więcej niż 3 g na dobę. Spożywanie nadmiernej ilości steroli roślinnych może niekorzystnie wpływać na poziom b-karotenu w organizmie człowieka, a także według niektórych badań obniżać poziom likopenu i witaminy E.

Ponadto sterole znajdujące się w żywności funkcjonalnej nie powinny być spożywane przez dzieci poniżej 5 roku życia z prawidłowym stężenie cholesterolu we krwi. Według zaleceń bezpieczna zalecana dawka skutecznie obniżająca poziom cholesterolu oraz niewpływająca na ilość witaminy E i b-karotenu to 1,5 g na dobę.

 

 

Bibliografia:

  1. A. Kopeć, E. Nowacka, E. Piątkowska, T. Leszczyńska Charakterystyka i prozdrowotne właściwości steroli roślinnych Żywność. Nauka. Technologia. Jakość, 2011, 3 (76), 5 – 14
  1. Bartnikowska E. Wpływ fitosteroli na gospodarkę lipidową. Tłuszcze Jadalne 2007